Chinees Nieuwjaar
het jaar van de Draak 2012 (lees het sterrenbeeld)


Dit jaar is héél speciaal: het is het jaar van de draak.

Het enige mythologische schepsel in de Chinese dierenriem, de draak, belichaamt de yang energie (mannelijke /warm). De mensen die in het jaar van de draak geboren zijn, zijn levendige mensen die "straight to the point" zijn.  Ze zijn ook trots, vol enthousiasme en hebben zin in het leven. Met de draak als hun dierlijk teken zijn het levendige mensen, die zeggen waarop het staat. Ze zijn trots, vol enthousiasme en hebben een grote hartstocht voor het leven. Zij zijn dynamisch en komen in gezelschap als flamboyant over. Ze laten een vlammend spoor achter van aanstekelijke hartstocht, maar ze kunnen ook anderen afbranden.
Draken zijn ook heel erg loyaal aan hun familie en vrienden. Zij denken aan niets anders dan het leven van hen, die hen dierbaar zijn, te beschermen. Hoewel oprecht en eerlijk, houden de draken ervan om eerst te handelen en later pas te denken. Daarvan kunnen ze later spijt krijgen.
Dit jaar is het Chinees Nieuwjaar op 23 januari 2012.

Chinees Nieuwjaar of lentefestival is het belangrijkste Chinese feest en duurde vroeger wel 15 dagen. Tegenwoordig is het teruggebracht tot een week. Nieuwjaarsdag valt jaarlijks op een andere datum, maar altijd tussen 21 januari en 20 februari.
Oorspronkelijk was het Chinees Nieuwjaar het symbool voor het begin van het landbouwseizoen. Tegenwoordig is het een nieuw begin. Maar voor dat aan het nieuwe jaar kan worden begonnen, wordt het oude afgesloten. Men koopt nieuwe kleding, gaat naar de kapper, schulden worden betaald en het huis wordt schoon gemaakt. Mensen kopen de bloemen en planten ook voor hun eigen woning ten teken van geluk en voorspoed.
Langs de voordeur hangen Chinezen lange rode stroken papier met daarop wensen voor het komende jaar geschreven. En soms hangen ze er ook afbeeldingen van ‘Deurgoden' bij. Zij beschermen het huis tegen kwade geesten.

Naast de Deurgoden, is er ook een keukengod "Tsao Chun", die gunstig gestemd moet worden. Hij  brengt aan de hemelgod voor het nieuwjaar verslag uit over het huishouden. Het portret van Tsao Chun, meestal van karton, hangt boven het fornuis. Rond nieuwjaar gaat hij namelijk terug naar de hemel om rapport uit te brengen over het huishouden. De afbeelding van de Keukengod wordt ritueel verbrand. Dat is het moment dat de keukengod op reis gaat. Maar voordat dit gebeurt, wordt de keukengod nog wat zoetigheid om de mond gesmeerd! Hij zal dan alleen zoete en aardige dingen doorvertellen. Soms krijgt hij zelfs wat wijn om de mond gesmeerd, want als hij dronken is, is zijn geheugen ook in de war!   Bij de maaltijd op oudejaarsavond offeren families negen gerechten aan de voorouders en goden in de hemel. De gerechten symboliseren voorspoed en geluk en het getal negen staat voor de eeuwigheid. Bij het aanbreken van het nieuwe jaar verjagen vuurwerk en leeuwen het kwade.

Het nieuwjaarscadeau is een rood zakje, hong bao. In dit rode zakje zit natuurlijk een geldbedrag. Ouders en volwassenen geven deze hong bao aan kinderen. Het geldbedrag in de hong bao is altijd een even getal, dat brengt geluk. Het rode zakje wordt nooit geopend in bij zijn van de gever, dat getuigt van slechte manieren! De kleur rood is sowieso de kleur van het nieuwe jaar. Het ziet er met al die rode banieren en versierselen niet alleen vrolijk uit, het jaagt ook nog het kwade weg. Van de kinderen wordt verwacht, dat zij duidelijk eerbied tonen aan hun ouders en vooral hun grootouders, door bijvoorbeeld te knielen en hen thee of mandarijnen aan te bieden en geluksspreuken uit te spreken. Ook de voorouders worden niet vergeten. Bij een familiealtaar kan aandacht worden geschonken in de vorm van een gebed en het branden van wierookstokjes. Met stokjes brandende wierook in de hand worden buigingen gemaakt.

Rond Chinees Nieuwjaar zijn er veel gewoonten en gebruiken. Tijdens het Nieuwjaarsfeest zijn messen en scharen weggestopt, opdat ze de continuïteit van de voorspoed van het nieuwe jaar niet in stukken kunnen snijden. Zo mag er tijdens het feest van het nieuwjaar ook niets gebroken worden. Speciaal met spiegels moet voorzichtig worden omgegaan. Ook is de woordkeuze zeer belangrijk, want woorden die betrekking hebben op tegenspoed en ongeluk, moeten beslist worden vermeden.
En niet te vergeten het vuurwerk, symbool van welvaart en geluk en bescherming tegen het kwaad.

Bij alle Chinese feesten speelt voedsel een belangrijke rol. Typisch nieuwjaars lekkernij is de niangao, nieuwjaarscake. Nian betekent "jaar" en gao "hoog", het nieuwjaar heeft een hogere status dan het oude jaar. De cake is gemaakt van kleefrijst en symboliseert goede vriendschap. Tot slot is de cake zoet, voor een zoet leven. Een goed cadeau voor vrienden. Op de laatste dag wordt het Lantaarnfeest gevierd. Er worden veel kleine, Chinese lantaarntjes aangestoken.

Op straat zijn grote optochten. Mannen voeren de dans van de draak of de dans van de leeuw uit. Ze dragen een grote draak, gemaakt van papier, hout en stof. In felle kleuren rood, blauw en groen. De datum waarop het Chinese Nieuwjaar wordt gevierd wordt vastgesteld volgens de Chinese maankalender. Deze kalender bestaat uit een cyclus van 12 maanden. De kalender maakt gebruik van een dierenriem, wat inhoudt dat ieder jaar een specifiek dier heeft met een bepaalde betekenis voor de mensen, die in dat jaar geboren zijn.

Het jaar 2010, bijvoorbeeld, staat in het teken van de tijger.  Zo zijn er twaalf dierentekens.
Na twaalf jaar begint het weer bij het eerste dier.

De volgorde is deze:           1. Rat <klik>

                                      2. Os (rund) <klik>

                                      3. Tijger <klik>

                                      4. Konijn <klik>

                                      5. Draak <klik>

                                      6. Slang <klik>

                                      7. Paard <klik>

                                      8. Schaap <klik>

                                      9. Aap <klik>

                                    10. Haan <klik>

                                    11. Hond <klik>

                                    12. Varken <klik>

Ben van Wijnen