De Koning van Maleisië

Ben van Wijnen

 

Yang di Pertuan Agong Abdul Halim

De 84-jarige sultan Abdul Halim Mu'adzam Shah is dinsdag in Maleisië voor de tweede keer in zijn leven tot koning gekroond. Dat gebeurde tijdens een grootse ceremonie in een paleis in Kuala Lumpur. Honderden hoogwaardigheidsbekleders waren bij de ceremonie aanwezig en de kroning werd live uitgezonden op de nationale televisie. De kroning werd bevestigd door een saluut van 21 schoten.
De federatie van Maleisië is een constitutionele monarchie, officieel staat de Hoogste Regeerder of Yang di-Pertuan Agong aan het hoofd hiervan, die gewoonlijk de koning wordt genoemd.

Het is de tweede keer dat hij het hoogste ambt in Maleisië bekleed. De nieuwe koning bekleedde de functie ook al in de periode 1970-1975. Tuanku Abdul Halim was destijds een van de jongste heersers die tot de troon werd geroepen, nu is hij de oudste uit de geschiedenis van het moderne Maleisië. Hij is daarmee de 5e en 14e koning van Maleisië. Dat is sinds de onafhankelijkheid in 1957 nooit eerder voorgekomen. Het koningschap rouleert onder de negen sultans die aan het hoofd staan van negen van de dertien Maleisische deelstaten. Elke vijf jaar is een andere sultan aan de beurt. Er werd dus afscheid genomen van Sultan Mizan Zainal Abidin van de deelstaat Terengganu. Die trad in december 2006 aan als de dertiende koning sinds Maleisië onafhankelijk werd.
De sultan staat bekend om zijn liefde voor voetbal en jazz. De nieuwe koning is ook een fan van de muziek van zangers als Frank Sinatra, Dean Martin en Nat King Cole. Ook verbaasde hij de Maleisiërs in 2007 door 2 kilometer te lopen naar een voetbalstadion, omdat hij met de auto in een file was terechtgekomen. Hij zei tijdens de ceremonie zich zorgen te maken over de raciale spanningen in het land. Kort voor zijn vorige aantreden leidden die spanningen tot grootscheepse rellen.

De nieuwe Maleise koning Abdul Halim inspecteert de erewacht,
als hij arriveert voor de welkomstceremonie op het Parlementsplein in Kuala Lumpur.’

De vorst is de rol grotendeels ceremonieel, omdat administratieve macht berust bij de premier en het parlement. Maar hij staat hoog aangeschreven, met name onder de etnische Maleise moslim-meerderheid, als de opperste handhaver van de Maleise traditie en symbolische hoofd van de islam.

"De koning is de paraplu voor de mensen en de mensen zijn de pijlers van de koning," zei Sultan Abdul Halim in een interview tegen het nationale persbureau Bernama. "De koning grootste taak zal zijn, ervoor te zorgen, dat er geen wreedheid en vernietiging van het volk en het land zal plaats vinden."

Sinds de onafhankelijkheid van Groot-Brittannië in 1957 houdt Maleisië er een uniek koningshuissysteem op na. Het land telt negen sultans en elke vijf jaar wordt één van hen als koning geïnstalleerd. Abdul Halim is de eerste Maleisische koning die twee keer is gekroond en is met een leeftijd van 84 bovendien de oudste koning die het Zuidoost-Aziatische land tot nu toe heeft gekend.

Maleisië werd op 31 augustus 1957 zelfstandig. De originele federatie op het schiereiland bestond toen uit de staten: Johor, Kedah, Kelantan, Melaka, Negri Sembilan, Pahang, Penang, Perak, Perlis en Terengganu. Een nieuwe federatie met de naam Maleisië  werd gesticht op 16 november 1963. Toen kwamen Singapore, Sabah en Sarawak (op voormalig Brits Borneo) erbij. 
Singapore trok zich echter op 9 augustus 1965 terug en werd een onafhankelijke republiek.

 De nieuwe Maleise koning Abdul Halim (voorgrond), Koningin Haminah,
eerste minister Najib Razak (R), zijn vrouw Rosmah Mansor (L) en Najib's secretaris Muhyiddin Yassin
stappen van het podium, als de welkomstceremonie op het Parlementsplein in KL is afgelopen.